De Bokashi Tuin

Ik ben sinds een aantal jaren acief met EM Effectieve Micro-Organismen. Wat is dat? Zie de Officiële Brochure: De opbrengstDe opbrengst , De opbrengst

De opbrengstWat doe ik allemaal met EM?

  • Het verzamelen van keukenafval in de bokashi-emmer
  • Het ingraven van de bokashi
  • Het bokashi-composttoilet (De opbrengst)
  • Gebruik van Kleimineralen en de EM-tuinbox
  • Gebruik van EM-actief in de tuin
  • Resultaten in de bokashi-tuin met permacultuur
  • Gebruik van EM-actief in het huishouden (in aanbouw)
  • EM Materiaal Overzicht

Het verzamelen van keukenafval in de bokashi-emmer

De kontjes van de prei, verlepte bladeren van de sla, afgekloven maiskolven, te lang bewaarde restjes: ze gaan allemaal

De opbrengst

Koffieprut, prijkontjes, verlepte groente, theezakjes zonder nietje

in de bokashi emmer. Telkens gooi ik nieuwe beetjes in een klein plastic bakje en ’s avonds, na de afwas, gaat de boel in de bokashi-keukenemmer. Een beetje bokashi-starter eroverheen. En schepje is okee. Als de emmer vol is,’laat ik ‘m staan, dicht natuurlijk. Dit is nu de rust-emmer.  Dan pak ik de andere emmer. Die is al vol en heeft twee, drie weken staan te rusten. Die bokashi gaan we straks ingraven.

Er zit een kraantje op de originele EM-bokashi emmers. Laat ongeveer eens per week het overtollige ‘sap’ weglopen in de tuin. Dit is super-voedzaam spul dus gooi het niet in het afvoerputje. Of doe een gedeelte in een gieter, aanlengen met water en gebruik het voor je kamerplanten.

De opbrengst

Het recyclestation met glas, papier, chemo-recycling bakken en bovenop de bokashi emmer.

Om het keukenafval netjes te verzamelen hoor je het eigenlijk netjes fijn te snijden, maar dat doe ik nooit. Veel te lui voor. Als je het duurdere bokashi-starter niet wilt gebruiken, kun je ook zelf EM activeren met de activator of met een waterslot. Ik activeer wel zelf EM, maar alleen voor gebruik in het huishouden. Met de starter krijg je een drogere bokashi en dat is gewoon makkelijker en geeft een altijd perfect resultaat.

Er kunnen een paar dingen misgaan, namelijk:

  • het te lang laten staan van bokashi in de zon, waarna het uitdroogt en ten prooi valt aan maden. Dit heb ik 1x gehad in de zomervakantie. We waren twee weken weg. De emmer stond buiten en de zon stond te bakken.
  • vergeten om de starter toe te voegen. Vrienden van me hadden de emmer als uitprobeer. De emmer stond achter de tuindeur maar de starter lag helemaal in de schuur en werd dus vergeten.
  • bloemen bevatten veel gif en doden de bokashi. Nooit in de EM en ook niet op de compsothoop. Bloemen zijn eigenlijk chemisch afval (…)
  • veel vlees schijn je er niet op te kunnen gooien, mogelijk vanwege de grote hoeveelheden anti-biotica. Zelf geen ervaring mee, want we zijn vegetarier.
  • de emmer in de vrieskou zetten, want dan leven de mirco-organismen niet. Laat de rust-emmer lekker binnen staan of in de zomer buiten, op een beschutte plaats.

Het ingraven van de bokashi

De opbrengst

Een bijna volle bokashi emmer. Het bruine poeder is de bokashi-starter.

Heeft de rust-emmer een paar weken staan te rijpen en is de andere emmer volgeraakt, dan gaan we de emmer legen. Het kan op allerlei manieren.

  • gewoon een laag van 10 cm bovenop de aarde verspreiden. Je kunt het nu afdekken met bijv. stro of ander mulch-materiaal vanwege de geur en het zicht. Dit doe ik meestal.
  • een sleuf graven van een halve meter lang, 10cm diep en een spade breed. Gooi de bokashi erin en weer afdekken met de originele aarde.
De opbrengst

Even uitspreiden met een klein schepje.

Bedenk wel dat je een behoorlijk zuur spulletje toevoegt, dus zaden zullen de eerste 6-8 weken niet kunnen uitkomen tot de zuurgraad weer normaal is. Dat gaat trouwens vanzelf, natuurlijk.

De opbrengst

Het hokje

Het bokashi compost toilet

Bokashi betekent in het Japans “gefermenteerd keukenafval” dus voor een toilet is de naam niet helemaal goed, maar voor ons wel het duidelijkst. Jawel, in het bokashi compost toilet kun je lekker zitten poepen. En jazeker, dit is veel frisser dan in een water-closet. De vele voordelen van deze methode zijn:

  • Recycling van zeer nuttige en essentiële voedingsstoffen dankzij de permacultuur-tuin
  • Voorkomen van het ontstaan van pathogenen en laagwaardige afvalstoffen bij het waterbedrijf en in de waterkringloop.
  • In Nederland: onze voedingsstoffen belanden niet meer in de waddenzee maar in de voeding.
  • Waterbesparing van 8 liter per bezoek
  • Het is leuker. Iedere keer als ik wegloop, slaat mijn hart een stukje sneller en zegt de tuin alvast “dankjewel”.
  • Het stinkt minder. Op een water-wc heb je gelijk die geur als een drol het wc-water raakt. Die kun je best missen!
www.emwinkel.nl

Het bokashi compost toilet

Sinds mei 2010 heb ik het toilet in gebruik voor met name de grote boodschappen. Dit heb ik ervoor nodig:

  • Een bokashi-emmer met toiletbril, achter een deurtje, onder een afdakje, met verlichting en al, in de achtertuin
  • Een vam-vat voor de tweede fase
  • Enkele reserve bokashi-emmers
  • Baal stro
  • Toiletrol. Uitsluitend EKO. Bleekmiddel of gif verstoren het proces.

Hoe werkt het?

www.emwinkel.nl

De opbrengst

Fase 1: vullen

  • Onderin de emmer een paar  handjes stro. Niets laten uitsteken want het prikt.
  • Nu kun je gaan zitten. Het wc-papier vouw ik op en dat gaat voorin de emmer. Met de volgende ronde urine wordt dat compacter.
  • Schepje bokashi-starter over de opbrengst.
  • Deksel losjes op de emmer leggen. Dicht is teveel moeite en levert niets op. WC-bril en deksel weer omlaag voor het zicht.

Fase 2: wachten

Vanwege de moeite in fase drie spaar ik meestal een aantal emmers op. Laat af en toe het kraantje leeglopen. Te natte inhoud trekt is een broeinest voor maden. Eenmaal maden gaan ze niet allemaal weer weg in fase 3. Ze zijn trouwens eetbaar, dus ik kan me niet voorstellen dat ze schadelijk zijn. Enkele geeft niet, kolonnes maden geeft zoveel vliegen, dat is niet leuk.

www.emwinkel.nl

Het vam-vat

Fase 3: naar het vam-vat

De bekende Vam-compsotvaten zijn op Marktplaats te krijgen voor elke bedrag dat je ervoor over hebt. Wij gebruiken het niet om te composteren want dat duurt veel te lang. Bij het systeem met EM-starter heb je maar 15 dagen nodig. Laten het 10 weken worden, prima, dan zijn wij van alle pathogenen af en kan het nog steeds prima in de tuin.

Onderin het vam-vat een flinke laag stro en op elke serie geleegde emmers weer een leuke laag tegen de sterke urine-achtige geur. De weeïge geur wordt na een paar dagen minder en is na 3 of 4 ook met je neus in het vat nauwelijks nog te ruiken. Te veel geur? Meer stro. Het zuigt de geur op. Daarom gebruiken maneges en varkensboeren het dus!

Fase 4: naar de tuin.

www.emwinkel.nl

Dit is het resultaat van het bokashi compost toilet.

Met een riek, plastic tuin-handschoenen aan en een kruiwagen gaat het hele vam-vat op de tuin. Dit kan dus vanaf 15 dagen na de laatste portie, maar ik wacht langer, want het vat is groot zat. Op de tuin krijg je een bruinig stro, dat in allerlei kleurcombinaties aanwezig is, met hier en daar een nog duidelijk zichtbare platgeperste bolus. Eventueel afdekken met vers stro voor de gewenning van de geest.

Maak al je materiaal (de emmer, de riek) schoon onder de straal van de regenton met een afwasborstel. Geen zeep natuurlijk, gewoon afspoelen.

Het gebruik van EM-Actief in de tuin

EM gebruik ik in de tuin als ik een wat oudere lading EM-actief heb en er gauw vanaf moet, omdat er een nieuwe lading op komst is of als deze lading bijna over tijd is.

De 62 bacteriestammen in de EM laten zich uit de slaap sussen met suiker. Dat doe ik in de EM-activator maar met een waterslot op een fles kan het ook. Je krijgt nu het krachtige multi-toepasbare goedje EM-actief. In een verdunning kun je het op de tuin spuiten. Zorg ervoor dat je nooit (nooit, nooit) gid op je tuin gooit, want dat molt je micro-bodemleven. Met je Em kun je dan opnieuw beginnen.

Ikzelf doe een aantal keren per jaar een rondje door te tuin. De sproeiers gaan gauw kapot. Ik denk dat het door de suikermelasse komt, die blijft plakken. Je kunt ook met de grote gieter werken, maar dan moet je wat meer sjouwen en krijg je moeilijker een goede verdeling. Een oplossing is via de regenton en dan met een dikke tuinslang verspreiden. Dat gaat beter, maar kost meer tijd en gaat alleen als je toch al de tuin wilde wateren. Binnenkort gewoon een nieuwe,, betere sproeier halen en dan voortaan schoonspoelen met warm water om het suiker op te lossen. Oppassen voor de insecticide-sproeiers waar je nauwelijks nog iets in krijgt.


EM Materiaal Overzicht

Overigens wordt ik niet gesponsord door www.emwinkel.nl maar ik raad wel aan daar je boeltje te bestellen!

  • De Bokashi Keukenemmer.
  • Bokashi Starter
  • EM-1 en Rietsuikermelasse
  • EM-Activator
  • Tuinbox met o.a. zeekleimineralen en zeeschelpenkalk
  • Literatuur:
    • www.emwinkel.nl, Erhard Hennig.

2 thoughts on “De Bokashi Tuin

  1. Hallo,

    Heb je het bokashi toilet zelf bedacht? Ik vind het best grappig. Alleen zie ik het mijzelf niet zo gauw doen midden in de nieuwbouw.
    Maar ik las dat er ook urine in gaat om het compacter te maken. Dat betekent toch dat je constant het vocht moet laten afvloeien? Lijkt me niet handig. En mijn vraag is of het wel handig is want in urine zitten vrij veel afval stoffen waar de natuur op zich niet veel aan heeft. (dnk ik) Want als je elke dag tegen dezelfde boom aan urineert gaat die boom op een gegeven moment dood.

    groeten

    Bastiaan

  2. Zowel de koolstofcyclus als de stikstofcyclus moeten worden gesloten, en dat gaat het best als ze samen composteren. Bruin en geel samen dus 😉 Teveel is nooit goed, dat is logisch.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*
*
Website